W nocy z 3 na 4 lipca 1941 roku we Lwowie niemieccy okupanci aresztowali grupę wybitnych profesorów lwowskich uczelni wraz z członkami ich rodzin. Następnie zostali oni rozstrzelani na Wzgórzach Wuleckich. Zbrodnia ta była jednym z najtragiczniejszych wydarzeń w historii polskiej nauki i środowiska akademickiego.
Na początku lipca 1941 roku hitlerowcy zamordowali 25 profesorów lwowskich uczelni, członków ich rodzin oraz osoby przebywające z nimi w chwili aresztowania. Wśród 45 ofiar znaleźli się m.in. Roman Longchamps de Bérier – rektor Uniwersytetu Jana Kazimierza wraz z trzema synami, prof. Kazimierz Bartel – były premier RP, prof. Kasper Weigel – rektor Politechniki Lwowskiej, prof. Antoni Cieszyński – twórca polskiej stomatologii, a także Tadeusz Boy-Żeleński – poeta, tłumacz i lekarz.
W sobotę 4 lipca we Wrocławiu, pod Pomnikiem Martyrologii Profesorów Lwowskich, odbyły się uroczystości upamiętniające 85. rocznicę tej zbrodni.
W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele władz państwowych, samorządowych i miejskich, a także reprezentanci środowiska akademickiego. W imieniu Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu hołd zamordowanym oddał Rektor prof. dr hab. Czesław Zając. Podczas uroczystości prof. Arkadiusz Wójs, rektor Politechniki Wrocławskiej, podkreślił, że zbrodnia na profesorach lwowskich „była próbą zniszczenia akademickiego Lwowa – jednego z najważniejszych ośrodków myśli nie tylko polskiej, ale i europejskiej”.
Z kolei Michał Jaros, sekretarz stanu w Ministerstwie Rozwoju i Technologii, przypomniał, że powojenna społeczność akademicka Wrocławia rozwijała się dzięki uczonym i wychowankom zamordowanych profesorów, którzy po wojnie przybyli na Dolny Śląsk. Zwrócił również uwagę, że 85 lat temu nikt nie przypuszczał, iż tradycja lwowskiego środowiska naukowego będzie kontynuowana właśnie we Wrocławiu – mieście, które w czasie wojny znajdowało się pod rządami nazistów, a dziś jest częścią wolnej Polski.
W ramach obchodów pod pomnikiem złożono kwiaty. Wśród uczestników ceremonii znaleźli się m.in. Michał Jaros, Poseł Krzysztof Mieszkowski, Wiceprezydenci Wrocławia Michał Mazur i Mateusz Żak, Marek Łapiński – Wiceprzewodniczący Sejmiku Województwa Dolnośląskiego, przedstawiciele władz samorządowych, Rektor i Prorektorzy Politechniki Wrocławskiej wraz z rektorami seniorami, dziekanami i przewodniczącymi rad dyscyplin, a także delegacje wrocławskich uczelni, szkół oraz stowarzyszeń naukowych i kresowych.
Uroczystość uświetniła kompania honorowa Akademii Wojsk Lądowych im. gen. Tadeusza Kościuszki we Wrocławiu, natomiast oprawę muzyczną zapewniła Orkiestra Komendy Wojewódzkiej Policji we Wrocławiu.
Obchody były wyrazem pamięci o ofiarach zbrodni oraz przypomnieniem trwałego związku między przedwojennym środowiskiem akademickim Lwowa a współczesnym Wrocławiem.
Foto: Tomasz Modrzejewski, AWF
